Kamu alımları sürecinde rekabet ve şeffaflık temel ilke olsa da ihale şartnameleri, yaklaşık maliyet hesapları ve teklif değerlendirme aşamaları sıklıkla uyuşmazlıklara sahne olmaktadır. Kamu İhale Kurumu (KİK) 2025 yılı verileri, itirazen şikâyetlerin ve uyuşmazlıkların hangi alanlarda yoğunlaştığını net rakamlarla ortaya koymaktadır.
- 1. Zirvedeki Sektör: Hizmet Alımları (%71,85)
- 2. İkinci Sırada: Yapım İşleri (İnşaat ve Altyapı) (%17,21)
- 3. En Az İtiraz Edilen: Mal Alımları (%10,94)
- Kurul Kararlarının Dağılımı ve İstatistiki Sonuçlar
- Hangi Sektörde Rekabet ve İtiraz Daha Fazla?
- Şikâyetiniz Kuruldan Nasıl Döner?
- Başvurunuz Esasa Geçmeden Reddedilmesin!
1. Zirvedeki Sektör: Hizmet Alımları (%71,85)
2025 yılında Kamu İhale Kurulu tarafından sonuçlandırılan toplam 2.934 uyuşmazlık kararının 2.108’i (%71,85) hizmet alımı ihalelerine aittir.
- Şikâyet Edilme Oranı: Hizmet alımı ihalelerinin %8,76’sı itirazen şikâyet konusu olmuştur.
- Neden Uyuşmazlık Çıkıyor?: Personel çalıştırılmasına dayalı maliyetler, aşırı düşük teklif sorgulamaları, asgari işçilik hesaplamaları ve teknik şartname belirsizlikleri uyuşmazlıkların ana kaynağını oluşturmaktadır.
2. İkinci Sırada: Yapım İşleri (İnşaat ve Altyapı) (%17,21)
İnşaat, bakım-onarım ve altyapı projelerini kapsayan yapım işleri, toplam uyuşmazlıkların %17,21’ini (505 karar) oluşturmaktadır.
- Şikâyet Oranı: Şikâyet edilebilir yapım ihalelerinin %3,12’si Kuruma taşınmıştır.
- Kritik Konular: İş deneyim belgelerinin tevsiki, yeni birim fiyat hesapları, yaklaşık maliyet güncellemeleri ve revize birim fiyat üst sınırları sıklıkla anlaşmazlık yaratmaktadır.
3. En Az İtiraz Edilen: Mal Alımları (%10,94)
Standart şartnamelerin ve net katalogların daha yaygın olduğu mal alımlarında uyuşmazlık oranı oldukça düşüktür.
- Toplam uyuşmazlık kararları içindeki payı 321 karar ile %10,94 seviyesindedir.
- Mal alımı ihalelerinin yalnızca %1,13’ü itirazen şikâyete konu edilmiştir.
Kurul Kararlarının Dağılımı ve İstatistiki Sonuçlar
2025 yılında Kurula gelen 2.934 uyuşmazlık başvurusunda çıkan karar dağılımı:
- Başvurunun Reddi: %57,09 (1.675 adet)
- Düzeltici İşlem Belirlenmesi: %32,69 (959 adet)
- İhalenin İptali: %8,96 (263 adet)
- İdarece Alınan İptalin İptali: %1,26 (37 adet)
Önemli Not: İtirazen şikâyet başvurusunda bulunanların %81,87’sini tüzel kişiler, %10,24’ünü ortak girişimler ve %7,89’unu gerçek kişiler oluşturmaktadır.
Hangi Sektörde Rekabet ve İtiraz Daha Fazla?
- Hizmet Sektörü Açık Ara Önde: KİK tarafından alınan uyuşmazlık kararlarının %71,85’i hizmet alımlarına ilişkindir. Hizmet ihalelerindeki şikâyet edilme oranı (%8,76), mal alımlarının (%1,13) yaklaşık 8 katıdır.
- Yapım İşleri İkinci Sırada: İnşaat ihalelerinde uyuşmazlık oranı %17,21 seviyesindedir.
- Mal Alımları En Sakin Alan: Mal tedarik ihalelerinde şikâyet oranı binde 11 ile oldukça sınırlıdır.
Şikâyetiniz Kuruldan Nasıl Döner?
2025 yılı KİK kararları istatistiği:
- %57 İhtilafın reddi (İdarenin haklı bulunması)
- %33 Düzeltici işlem kararı (Hatalı işlemin düzeltilerek ihalenin devam etmesi)
- %9 İhalenin tamamen iptali
- %1 İdarenin verdiği iptal kararının iptali (İhalenin canlandırılması)
Başvurunuz Esasa Geçmeden Reddedilmesin!
Ön inceleme aşamasında elenen 227 dosyanın ret gerekçeleri:
- Süre Aşımı (%44,05): İtirazen şikâyet sürelerine uyulmaması.
- Şekil Yönünden Eksiklikler (%33,48): Yetki belgesi, imza ve başvuru formatındaki hatalar.
- Görev Alanı Dışında Olma (%15,86): KİK yetkisinde olmayan alımlara başvuru yapılması.
- EKAP e-Şikâyet Yolunun Atlanması (%6,61): İdareye e-şikâyet başvurusu tüketilmeden doğrudan Kuruma gidilmesi.
